Cases

Een belangrijke volgende stap in het traject rond de fysieke leefomgeving van Limburg is gezet. Provinciale Staten hebben op 25 september 2026 de Wijzigingsverordening 2026 Omgevingsverordening Limburg vastgesteld. Daarmee is, na de vaststelling van de Provinciale Omgevingsvisie Limburg (POVI) op 8 mei 2026, nu ook de juridische borging van onderdelen van het daarin vastgelegde beleid geregeld.

Van visie naar regels

Limburg staat voor een groot aantal opgaven die tegelijkertijd om ruimte vragen. Denk aan wonen, landbouw, natuur, water, energie, economie en bereikbaarheid. Niet alles kan overal. In de POVI zijn daarom keuzes gemaakt over hoe we de beschikbare ruimte in Limburg willen beschermen én benutten.

De POVI en de Omgevingsverordening Limburg (OVL) hebben daarin ieder een eigen rol. De POVI geeft de beleidsmatige richting, ambities en kaders aan. De OVL bevat de juridisch bindende regels waarmee provinciale belangen, waar dat nodig is, worden geborgd. Dat gebeurt bijvoorbeeld via instructieregels voor gemeenten en het waterschap. Daarnaast bevat de OVL op onderdelen rechtstreeks werkende regels voor burgers en bedrijven, bijvoorbeeld voor grondwaterbeschermings- en stiltegebieden. De actualisatie van de POVI maakte het daarom noodzakelijk om ook de OVL op onderdelen te wijzigen.

553 zienswijzen zorgvuldig beoordeeld

Aan de vaststelling is een uitgebreid proces voorafgegaan. De Ontwerp Wijzigingsverordening lag van 1 april tot en met 13 mei 2026 ter inzage. In totaal ontvingen we 553 zienswijzen: 500 van particulieren en bedrijven, 34 van (semi)overheden, 16 van organisaties en belangenbehartigers en 3 uit het buitenland.

Alle zienswijzen zijn gelezen, geordend en beoordeeld. Een aanzienlijk deel heeft geleid tot aanpassing of verduidelijking van het ontwerp. Deze wijzigingen zijn terug te vinden in de regels, bijlagen, kaarten en/of toelichting. Daarnaast zijn ambtshalve wijzigingen doorgevoerd, onder andere naar aanleiding van moties, bestuurlijke toezeggingen en de doorwerking van amendementen die bij de vaststelling van de POVI zijn aangenomen.

Veel zienswijzen hadden betrekking op land- en tuinbouw, wonen, de ‘nee, tenzij’-regeling voor nieuwe niet-agrarische activiteiten in het primair landbouwgebied en natuur. Zo zijn onder meer de regels rondom mestverwaarding aangepast en verduidelijkt. Ook is een duidelijker onderscheid aangebracht tussen de ‘nee, tenzij’-regeling voor wonen en die voor andere niet-agrarische activiteiten in het primair landbouwgebied.

Twee trajecten, één samenhangende koers

De POVI en de wijziging van de OVL zijn afzonderlijke instrumenten, maar inhoudelijk nauw met elkaar verbonden. Ook de voorbereiding van beide trajecten liep voor een deel parallel.

Vanaf de zomer van 2025 zijn verschillende partners betrokken bij de totstandkoming van de Wijzigingsverordening. Met onder andere gemeenten, het waterschap en belangenorganisaties vonden zowel ambtelijke als bestuurlijke sessies plaats. Ook zijn conceptteksten gedeeld en besproken. Met de vaststelling van de Wijzigingsverordening op 25 september is een belangrijke stap gezet in de vertaling van de in de POVI gemaakte beleidskeuzes naar juridische regels.

Ook Delegatiebesluit aangepast

Provinciale Staten hebben op 25 september ook ingestemd met wijzigingen van het Delegatiebesluit Omgevingsverordening Limburg. Hiermee wordt voor een aantal specifiek omschreven onderwerpen de bevoegdheid om onderdelen van de Omgevingsverordening te wijzigen bij Gedeputeerde Staten belegd. De wijzigingen hebben onder andere betrekking op begrenzingen van natuur- en werklocaties en op overgangsgebieden rondom kwetsbare Natura 2000-gebieden.

Ook is een voorziening getroffen voor de H2-H4-kaarten voor waterveilig bouwen. Deze kaarten kunnen technisch nog niet op de vereiste wijze in het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) worden opgenomen. De betreffende motivatieplicht is daarom wel opgenomen in de Wijzigingsverordening, maar treedt pas in werking op een door Gedeputeerde Staten te bepalen tijdstip, nadat de kaarten aan de eisen van het DSO voldoen en zijn vastgesteld.

Van vaststelling naar uitvoering en monitoring

De volgende stap is de publicatie van de Wijzigingsverordening en het Wijzigingsbesluit. De Wijzigingsverordening wordt gepubliceerd in het Provinciaal Blad en digitaal beschikbaar gesteld via het Omgevingsloket. Ook het Wijzigingsbesluit Delegatiebesluit wordt in het Provinciaal Blad gepubliceerd. Na publicatie treden beide besluiten in werking. Indieners van zienswijzen worden daarnaast actief geïnformeerd over de Nota van Zienswijzen.

Daarmee is het traject niet afgelopen. De Omgevingswet gaat uit van een continue beleidscyclus waarin visie, regels, programma’s en beleidskaders actueel en op elkaar afgestemd blijven. Na de vaststelling van de POVI 2026 is daarom ook de beleidsmonitoring gestart. Het modulaire karakter van de POVI en de Omgevingsverordening maakt het mogelijk om onderdelen in de toekomst gericht te actualiseren wanneer nieuwe ontwikkelingen daar aanleiding toe geven.

Met de POVI als beleidsmatige koers en de Omgevingsverordening als juridisch instrument is daarmee een belangrijke basis gelegd voor de verdere ontwikkeling van de fysieke leefomgeving van Limburg.

Meer informatie

Kijk voor meer informatie op de website van Provincie Limburg.